

دستگاه شیر سردکن چیست؟ شاید این سوالی باشد که برای بسیاری از افراد پیش بیاید. هدف اصلی ما نیز از ارائه این مقاله پاسخگویی به این سوال و مطالب مربوط به آن است. به منظور آشنایی بیشتر با این دستگاه و کاربردهای آن، در ابتدا توضیحی در رابطه با شیر میدهیم. شیر یک ماده غذایی با ارزش غذایی بالا است و نیاز به مراقبت های ویژه برای حفظ کیفیت خود دارد. مسألهای که مطرح است اینکه شیر عمر محدودی دارد و زود فاسد میشود؛ از این رو لازم است تا این محصول را در محیطی با دمای مناسب و خنک نگهداری نمود تا از تکثیر باکتریها جلوگیری نموده و از فاسد شدن شیر پیشگیری کرد.
یکی از اصلیترین تجهیزات در حوزه مربوط به لبنیات، شیر سردکن است. دامداریها و دامپروریها از جمله بخـشهایی هستند که بیشترین نیاز به استفاده از این دستگاه را دارند. بعد از اینـکه شیرخام از دامهای مختلفی همچون گاو، گوسفند و بز جمع آوری گردید باید بلافاصله در محیطی سرد و خنک نگهداری شود. از این رو دستگاه شیر سردکن سریعاً وارد عمل شده و از فاسد شدن شیر خام به طور چشمگیری پیشگیری می کند.
حال باید ببینیم که خصوصیات اصلی یک دستگاه شیرسردکن چیست؟ این دستگاه مجهز به مخازنی مخصوص بوده که دمای شیر را پایین آورده و در نتیجه باعث حفظ کیفیت شیر می گردد. جنس بدنه این دستگاه تمام استیل بوده و همچنین دارای یک همزن پارویی و یا گیربکسی است. همزن موجود در این وسـیله از تجمع چربی روی شـــیر و در نتیجه دوفاز شدن آن جلوگیری می کند و از طرفی مانع فاسد شدن شیر خواهد شد.
دستگاه شیر سردکن را با نام دیگری هم می شناسند و آن نیز همان “دستگاه دوغ سردکن” است. بسیاری از صاحبان مشاغل لبنی برای سرد نگه داشتن دوغ از این وسیله استفاده می نمایند.
شیر سردکنها در شکلهایی مختلف همچون تک مخزن، دو مخزن، مکعبی و استوانهای تولید می شوند. هر کدام از این دستگاه ها نیز به نوبه خود دارای ویژگی های منحصر به فرد هستند. شیر سردکنها دارای لیتراژهای مختلف ۱۰۰، ۲۰۰، ۳۰۰، ۵۰۰ لیتری و ۱ تنی و حتی بیشتر هستند. دستگاه های شیر سردکن انواع مختلفی دارند که هر یک از آن ها عملکردی مختص به خود دارند. انواع شیر سردکنها عبارتند از:
دستگاه شیر سردکن لبنیاتی
دستگاه شیر سردکن دامداری
دستگاه شیر سردکن پلیت
عملکرد دستگاه شیر سردکن
عملکرد اصلی دستگاه شیر سردکن خنک نگه داشتن محصولات لبنی مخصوصاً شیرخام است. این دستگاه با به هم زدن شیر به صورت یکنواخت و یکدست باعث افزایش مدت زمان نگهداری شیر می شود. این ماشین صنعتی، دارای سیکل تبرید بوده که متشکل از کمپرسور، اواپراتور و کندانسور است و به کمک همین قطعات، عمل خنک سازی شیر درون مخزن فراهم میشود.
مزایای استفاده از دستگاه شیر سردکن چیست ؟
به نظر شما اصلی ترین دلایل بکارگیری دستگاه شیرسردکن چیست؟ درست است که تجهیزات برودتی گوناگونی برای حفظ و نگهداری محصولات لبنی و به خصوص شیر خام وجود دارد؛ اما هیچ کدام از آنها تمامی امکانات را به طور یکجا در خود ندارند. خبر خوش اینکه دستگاه شیر سردکن این قابلیت را دارد که به خوبی از محصولات لبنی حفاظت نموده و مانع از فاسد شدن زود هنگام این محصولات شود. شاید در نگاه اول این موضوع برای شما بی اهمیت باشد؛ اما یک دامدار یا تولید کننده شیرخام یا یک ماستبند حرفهای به خوبی از قابلیت های این دستگاه آگاه هستند.
دستگاه شیر سردکن به دلیل مزایای مختلفی که دارد، همیشه می تواند برنده میدان باشد. از جمله مزایای این دستگاه عبارتند از:
حفظ رنگ و بوی شیر
حفظ تازگی و کیفیت شیر و سایر محصولات لبنی
مجهز به درپوش محکم و عایق کاری شده
تعیین و تنظیم دمای موردنیاز برای نگهداری شیر
دارای قابلیت تخلیه شیر از درون دستگاه
قابلیت نگهداری چندین صد تا چند هزار لیتر شیرخام
امکان جابجایی آسان
حفظ رنگ و بوی شیر
آیا میدانید بهترین مزیت استفاده از دستگاه شیرسردکن چیست؟ یکی از اصلی ترین دلایل استفاده دستگاه شیر سردکن حفظ رنگ و بوی شیر است؛ چرا که بدنه داخلی این دستگاه از جنس استیل بوده و از این رو تغییری در رنگ و بوی شیر ایجاد نمی کند.
حفظ تازگی و کیفیت شیر و سایر محصولات لبنی
این مورد نیز از دیگر مزایای شیر سردکن است که به این دستگاه برتری بخشیده و آن را در صدر جدول تجهیزات لبنیاتی قرار داده است. همه ما میدانیم که اگر شیر خام و برخی از محصولات لبنی را در یخچال نگهداری کنیم، در مدت زمان کوتاهی، علاوه بر گرفتن بوی سایر مواد داخل یخچال، تازگی و سلامت خود را از دست خواهد داد. اما با وجود دستگاه شیر سردکن دیگر جای نگرانی نیست و این وسیله به کمک شما می شتابد. فقط کافیست تا آن را انتخاب کنید. این ماشین آلات صنعتی مجهز به همزنهای مخصوص بوده که در نتیجه همزدن شیر، تازگی آن را در طول خنک سازی حفظ میکنند.
مجهز به درپوش محکم و عایق کاری شده
تمام دستگاه های شیر سردکن مجهز به درپوشهایی سفت و محکم هستند که یک امتیاز عالی برای آنها محسوب می شود. این درپوش های چفت مانع از ورود گرد و غبار به داخل دستگاه شده و در نتیجه سبب حفظ طعم و بوی شیر می گردند.
تعیین و تنظیم دمای مورد نیاز برای نگهداری شیر
شیر خام باید بلافاصله بعد از تولید در دمایی مناسب قرار بگیرد تا فاسد نشود. اما بهترین دمای کاری یک دستگاه شیرسردکن چیست؟ بهترین دما برای حفظ شیرخام و یا تازه دوشیده شده، دمای ۴ درجه سانتیگراد است. دستگاه شیر سردکن این قابلیت را دارد که با تعیین و تنظیم دمای مناسب محیط را برای حفظ و نگهداری هر چه بهتر شیر فراهم نماید.
شیر تخلیه
خوب دلیل وجود شیر تخلیه در دستگاه شیرسردکن چیست؟ این دستگاه در قسمت زیرین خود دارای یک شیر تخلیه بوده که برای خروج و تخلیه شیر در مواقع مورد نیاز طراحی شده است. وقتی شیر به صورت چند صد و یا چند هزار لیتری نگهداری می شود، نباید برای برداشتن مقداری از آن، به طور مدام درب ظرف را باز و بسته کرد. اگر درب مخزن بیشتر باز و بسته شود باعث ورود و خروج هوا شده و نهایتاً شیر تخریب می گردد.
وجود شیر تخلیه در چنین تجهیزاتی، کار را آسان کرده است. تنها کافیست با باز و بسته کردن شیر (اینجا منظور از شیر همان شیر تخلیه دستگاه است) محصول موردنظر را به مقدار موردنیاز از درون دستگاه تخلیه نمود. این امر کمک شایانی در حفظ و نگهداری کیفیت شیرخام و همچنین سرعت بخشی در روند کار شما خواهد کرد و در نتیجه از کار خود لذت خواهید برد.
قابلیت نگهداری چندین صد تا چندین هزار لیتر شیرخام
یکی دیگر از مزایای دستگاه های شیر سردکن صنعتی این است که در ظرفیت های مختلف تولید میشوند و قابلیت نگهداری چند صد یا چند هزار لیتر شیرخام به طور یکجا دارند. هر کدام از این دستگاهها با توجه به ظرفیت هایی که دارند در بخش ها و حوزه های مختلفی به کار گرفته میشوند.
امکان جابجایی آسان
دستگاه های شیر سردکن عموماً به صورت چرخ دار ساخته میشوند که این نیز یکی دیگر از مزایای این ماشین آلات محسوب می شود. از این رو امکان جا به جایی این دستگاه ها، کار را برای افراد آسان کرده است.
استفاده از دستگاه شیر سردکن در حوزه و صنایع مختلف
اگر قصد شروع شغل یا حرفهای را دارید که با محصولات لبنی مرتبط است، حتما این سوال برایتان پیش می آید که تجهیزات مورد نیاز برای این کار چیست؟ یکی از تجهیزات اصلی و ضروری برای آغاز کار، دستگاه شیر سردکن است تا بتوان به خوبی از محصولات لبنی و مخصوصا شیر خام محافظت و نگهداری نمود. همه ما به خوبی می دانیم که تمام فرآوری های لبنی (مانند ماست، پنیر، خامه، بستنی و غیره) به صورت مستقیم و غیرمستقیم وابسته به شیرخام هستند. اما متأسفانه شیرخام عمر اندکی دارد و هر چه سریع تر باید مصرف شود؛ چون در غیر این صورت خیلی زود فاسد میشود. بنابراین باید شیر را بلافاصله بعد از دوشیدن در مخازنی مخصوص نگهداری نمود تا از رشد باکتری های درون شیر پیشگیری به عمل آید.
دستگاه شیر سردکن مناسب ترین گزینه برای حفظ و نگهداری از شیرخام است. این دستگاه دمای شیر را در مدت زمان معین به ۳ الی ۴ درجه سانتیگراد می رساند. لازم به ذکر است که مدت زمان نگهداری شیر داخل شیر سردکن نیز مدتی معین دارد و حداکثر تا ۷۲ ساعت میتوان آن را داخل دستگاه نگهداری نمود. حال میرسیم به بحث اصلی اینکه بهترین کاربردهای دستگاه شیر سردکن چیست؟ و به عبارتی، بیشتر در چه حوزه هایی کاربرد دارند؟ اول از همه اینکه شیر سردکنها انواع مختلفی دارند که هر کدام از آنها برای صنایع و حوزههای مخصوصی ساخته شده اند. انواع شیر سردکن ها عبارتند از:
دستگاه شیر سردکن لبنیاتی
دستگاه شیر سردکن دامداری
دستگاه شیر سردکن پلیت
دستگاه شیر سردکن لبنیاتی چیست ؟
ویژگیهای دستگاه شیرسردکن لبنیاتی چیست؟ و چه عاملی باعث شده که این دستگاهها قابلیت استفاده در لبنیاتیها را داشته باشند؟ همانگونه که از نام این دستگاه پیداست به دلیل ساختار منحصر به فردی که دارد، فقط مخصوص لبنیاتی ها و فروشگاه های لبنی است. این دستگاه ها در ابعاد و ظرفیتهای بین ۱۰۰ تا ۵۰۰ لیتری ساخته شدهاند و به همین دلیل مناسب هـمین حوزه ها هستند.
دستگاه شیر سردکن دامداری
برخی از شیر سردکنها حجم بسیار بالایی دارند و از اینرو مختص صنایع دامداری و دامپروری، کارخانجات فرآوری محصولات لبنی و کارگاههای لبنیاتی هستند. میزان گنجایش این دستگاهها معمولا بین ۱ تا چند هزار لیتر است و ساختاری متفاوت از دستگاههای دیگر دارند.
دستگاه شیر سردکن پلیت
این دستگاه نیز کاربردی همچون دستگاه شیر سردکن دامداری دارد فقط از نظر ساختاری با هم تفاوت دارند. از این دستگاه نیز بیشتر در صنایع دامداری و دامپروری استفاده به عمل می آید. اما نقش پلیت در یک دستگاه شیرسرد کن چیست؟ در ادامه به پاسخ آن خواهیم رسید.
مراحل استفاده از دستگاه شیر سردکن در لبنیاتی ها
همانگونه که در مباحث قبل هم اشاره کردیم، شیر سردکنها انواع مختلفی دارند که هر کدام از آنها نیز ساختاری متفاوت و منحصر به فرد دارند. معمولا در لبنیاتی ها و فروشگاه های لبنی از شیر سردکن های تک مخزنی استفاده میشود و استفاده از این دستگاه ها در چنین حوزه هایی صرفا جهت حفظ کیفیت و تازگی شیر و محصولات لبنی است.
مراحل استفاده از دستگاه شیر سردکن در دامداری ها و دامپروری ها
راز استفاده دامداریها و به طور کلی مراکز پرورش انواع دام از دستگاه شیرسردکن چیست؟ شیر خامی که از دام گرفته میشود تشکیل یافته از مقدار زیادی باکتری و میکرو ارگانیسم است که اگر در محیطی سرد و خنک نگهداری نشود، سریعا فاسد میشود. دمای شیر تازه استخراج شده از بدن دام حدود ۳۵ درجه سانتیگراد است که محیط مناسبی را برای رشد و تکثیر باکتری ها و میکرو ارگانیسم ها فراهم میکند. از این رو باید شیر را بلافاصله بعد از استخراج در محیطی سرد و خنک نگهداری نمود تا از تکثیر باکتری ها جلوگیری به عمل آید.
دامداران و دامپروران برای حفظ و نگهداری از محصول خود از دستگاه های شیر سردکن استفاده می نمایند و به محض اینکه شیر را از دام می گیرند آن را درون مخازن شیر سردکن ریخته و به مقصد (همچون ایستگاههای جمع آوری شیر و فروشگاههای عرضه مواد لبنی) میرسانند.
شیر سردکن های دامداری ساختاری متفاوت از سایر شیر سردکن ها دارند و از قدرت موتوری بالایی برخوردار هستند. علاوه بر شیر سـردکن های دامداری، شیر سردکن های پلیت نیز در ایـن حوزه ها کاربردهای بسیار بالایی دارند. مخازن این ماشین آلات حاوی چند همزن هستند تا بتوانند چندین تن شیر را به طور مدام همزده و خنک نگه دارند.
سوال
شاید این سوال پیش بیاید که دلیل انتخاب قدرت موتور بالا در دامداریها برای یک دستگاه شیرسردکن چیست؟ و اینکه آیا شیرسردکن لبنیاتی هم باید همین مشخصه را داشته باشد یا نه؟ میتوانید نظرات و پاسخهای خود را در قسمت دیدگاههای همین صفحه برای ما ارسال کنید.
مراحل استفاده از دستگاه شیر سردکن در کارخانجات تولید بستنی و صنایع تولیدی کیک و کلوچه
علاوه بر فروشگاه های لبنی و دامداری ها بخشها و حوزه های دیگری (همچون کارخانه های تولید بستنی و صنایع تولید کیک و کلوچه) هم هستند که نیاز جدی به دستگاه شیر سردکن دارند. در این حوزهها، طرز استفاده از دستگاه شیر سردکن چیست؟ نحوه استفاده بگونهای است که تا زمانی که مواد اولیه برای ساخت محصولاتی همچون بستنی و کیک و کلوچه آماده شود، شیر را درون مخازن دستگاه نگهداری می نمایند. در چنین مواقعی دستگاه به خوبی کیفیت شیر را حفظ می نماید تا اینکه در نهایت شیر به مرحله عمل برود.
یکی از استفادههای جالب شیرسردکن در کارگاههای تولید مایه بستنی است. جالب است بدانید که بعد از اتمام پروسه پخت و فرآوری مایه بستنی، این ماده را قبل از ارسال به کارخانجات تولید بستنی، داخل دستگاه شیرسردکن نگهداری میکنند.
استفاده از شیر سردکن در کارخانه ها و کارگاههای لبنیاتی
باید بدانید که شیر ماده اولیه و اصلی برای تولید انواع فرآوردههای لبنی است. در کارگاهها و کارخانجات لبنیاتی و در پروسه تولید انواع محصولات لبنی مانند تولید پنیر، شیر پاستوریزه، پروسه تولید دوغ، تولید ماست، کشک و سایر فرآوریهای لبنی نیز از دستگاه شیر سردکن استفاده می شود. برای اینکه تغییری در رنگ و بوی شیر ایجاد نشود و شیر تا زمان رسیدن به مرحله همچنان سالم و با کیفیت باقی بماند، فقط میتوان از شیر سردکنها کمک گرفت.